Cryptocurrency, of kortweg crypto, is een vorm van digitaal geld dat gebruik maakt van cryptografie en blockchain-technologie. Anders dan traditioneel geld wordt crypto niet gecontroleerd door een centrale bank of overheid.
TL;DR - Crypto in het kort
- •Digitaal geld - Bestaat alleen digitaal, geen fysieke munten of biljetten
- •Gedecentraliseerd - Geen centrale bank of overheid heeft controle
- •Blockchain - Alle transacties worden vastgelegd op een openbaar grootboek
- •Zeer volatiel - Prijzen kunnen sterk stijgen en dalen
- •Bitcoin is de eerste - Gelanceerd in 2009, nog steeds de grootste
Wat is cryptocurrency precies?
Cryptocurrency is een digitale of virtuele valuta die cryptografie gebruikt voor beveiliging. De "crypto" in cryptocurrency verwijst naar de complexe wiskundige algoritmes die transacties beveiligen en nieuwe eenheden creeren.
Het belangrijkste kenmerk van crypto is dat het gedecentraliseerd is. Dit betekent dat er geen centrale autoriteit is, zoals een bank of overheid, die de valuta beheert. In plaats daarvan wordt het netwerk onderhouden door duizenden computers wereldwijd.
Hoe werkt blockchain?
Blockchain is de technologie achter cryptocurrency. Het is een gedistribueerd grootboek (database) dat alle transacties bijhoudt. Stel je het voor als een openbaar kasboek dat door iedereen kan worden ingezien.
Zo werkt het:
- Iemand initieert een transactie (bijv. stuurt Bitcoin naar iemand anders)
- De transactie wordt uitgezonden naar het netwerk van computers (nodes)
- Computers verifiëren de transactie met behulp van complexe berekeningen
- Geverifieerde transacties worden gebundeld in een "blok"
- Het blok wordt toegevoegd aan de bestaande keten (blockchain)
- De transactie is nu permanent en onveranderlijk vastgelegd
Populaire cryptocurrencies
Bitcoin (BTC)
Bitcoin is de eerste en bekendste cryptocurrency, gecreëerd in 2009 door de pseudonieme Satoshi Nakamoto. Het wordt vaak "digitaal goud" genoemd vanwege de beperkte voorraad van 21 miljoen munten.
Ethereum (ETH)
Ethereum is meer dan alleen een cryptocurrency. Het is een platform voor gedecentraliseerde applicaties (dApps) en slimme contracten (smart contracts). De munt heet Ether (ETH).
Andere bekende cryptos
- Solana (SOL) - Bekend om hoge snelheid en lage kosten
- Cardano (ADA) - Focus op wetenschappelijke aanpak
- XRP - Gericht op internationale betalingen
- Polkadot (DOT) - Verbindt verschillende blockchains
- Stablecoins - Gekoppeld aan fiat zoals USDT en USDC
Voordelen van crypto
- Gedecentraliseerd - geen centrale controle
- 24/7 verhandelbaar, wereldwijd
- Snelle internationale transacties
- Transparante blockchain
- Potentieel hoog rendement
- Innovatieve technologie met toepassingen
Nadelen en risicos
- Extreme prijsvolatiliteit
- Complexe technologie voor beginners
- Risico op hacks en oplichting
- Onzekere regelgeving
- Geen consumentenbescherming
- Milieu-impact door energieverbruik (sommige cryptos)
Hoe kun je crypto kopen?
- Kies een exchange - Platforms zoals Bitvavo, Binance of Coinbase
- Maak een account - Verifieer je identiteit (KYC)
- Stort geld - Via iDEAL, bankoverschrijving of creditcard
- Koop crypto - Selecteer de cryptocurrency en het bedrag
- Bewaar veilig - Op de exchange of in een eigen wallet
Nederlandse crypto exchanges:
- Bitvavo - Nederlandse exchange, gebruiksvriendelijk
- Binance - Grootste exchange wereldwijd
- Coinbase - Beursgenoteerd, beginner-friendly
- Kraken - Gevestigde naam, goede beveiliging
Crypto bewaren: wallets
Hot wallets
Online wallets die verbonden zijn met internet. Gemakkelijk in gebruik maar kwetsbaarder voor hacks. Voorbeelden: exchange wallets, mobiele apps.
Cold wallets
Offline wallets voor maximale beveiliging. Ideaal voor grote bedragen en lange termijn opslag. Voorbeelden: hardware wallets zoals Ledger of Trezor.
Crypto en belasting in Nederland
In Nederland valt crypto onder Box 3 (vermogensbelasting). Je betaalt geen belasting over winst bij verkoop, maar wel over de waarde van je bezit op 1 januari (peildatum). Houd je administratie goed bij.
Veelgestelde vragen over crypto
Wat is cryptocurrency?
Cryptocurrency is digitaal geld dat werkt op basis van blockchain-technologie. Het is gedecentraliseerd, wat betekent dat er geen centrale bank of overheid nodig is. Bitcoin was de eerste cryptocurrency, gelanceerd in 2009.
Hoe werkt blockchain?
Blockchain is een gedistribueerd grootboek dat alle transacties bijhoudt. Elke transactie wordt geverifieerd door een netwerk van computers en toegevoegd aan een keten van blokken. Dit maakt het vrijwel onmogelijk om transacties te vervalsen.
Is crypto een goede belegging?
Crypto is zeer volatiel en risicovol. Prijzen kunnen sterk stijgen maar ook fors dalen. Het kan onderdeel zijn van een gediversifieerde portfolio, maar beleg nooit meer dan je kunt missen en doe altijd je eigen onderzoek.